11:22 - 21.08.2026
21 avqust, Fineko/abc.az. "Kpler" analitik şirkətinin məlumatına görə, İrana məxsus təxminən 40 milyon barel xam neft Sinqapur yaxınlığında lövbər salmış gəmilərdə gözləyir. Bu ərazi Çinə göndərilən neftin gəmidən gəmiyə boşaldılması üçün tez-tez istifadə olunan tranzit zonasında yerləşir. Lakin analitiklər bazar iştirakçılarına istinadən bildirirlər ki, bu həcmin yalnız 10%-i — yəni iki supertanker yükü satılmamış vəziyyətdədir.
Bununla yanaşı, hazırda ən azı 41 milyon barel neft və 22 boş tanker Bəsrə körfəzində sıxılıb qalıb. Mütəxəssislərin qiymətləndirməsinə görə, yaranmış vəziyyət yalnız Tehran üçün deyil, həm də İran neftinin əsas alıcıları sayılan Çinin müstəqil neftayırma zavodları ("teapot") üçün ciddi zərbədir.
"Kpler"in xam neft üzrə baş analitiki Muyu Xu bildirib ki, alıcılar sentyabrın sonundan etibarən İrandan yeni neft tədarükü ilə demək olar ki, qarşılaşmaya bilərlər. Analitik əlavə edib ki, bazarda təklifin kəskin azalması səbəbindən iranlı satıcılar artıq daha yüksək qiymət tələb etmək imkanı əldə edirlər.
Tədarük zəncirindəki ləngimələr qiymətlərə də təsir göstərməyə başlayıb. Şirkətin hesabatına əsasən, "Iranian Light" markalı neft üçün təkliflər bu həftə "ICE Brent" etalon qiymətindən 3,50 dollar baha təklif olunub. Halbuki cəmi bir həftə əvvəl həmin markaya görə 3,50 dollarlıq endirim tətbiq edilirdi.
Digər tərəfdən, ABŞ Tehrana qarşı iqtisadi təzyiqləri daha da sərtləşdirməyə hazırlaşır. ABŞ-nin Maliyyə naziri Skott Bessent ölkəyə qarşı "dünya tarixinin ən böyük koordinasiyalı iqtisadi təcridinin" tətbiq olunacağını bəyan edib. Təfərrüatlar hələ açıqlanmasa da, məhdudiyyətlərin İran neftini qəbul edən Çin limanlarını və ya neftayırma zavodlarını hədəf ala biləcəyi, bunun isə Vaşinqton ilə Pekin arasındakı gərginliyi daha da artıracağı gözlənilir.
